Posted in ՀԱՅՈՑ ԼԵԶՈՒ 10

Գործնական աշխատանք

Գործնական աշխատանք

1. Ընտրել բառերը և տեղադրել համապատասխան տեղում՝ ենթարկելով փոփոխության:

ա) Ծերունին նիհարած էր ու հյուծված, այտերը ակոսված էին խոր կնճիռներով, իսկ ձեռքերը ծածկված էին թուխ բծերով:
(նիհարել, բիծ, կնճիռ, ակոսել)
բ) Հեգնանքով մտածեց, որ արդեն կարոտել երեխայի լացին, որ այս կատարյալ անդորրը բավական չէ ո՛չ քնելու, ո՛չ էլ արթուն մնալու համար:
(բավական, մտածել, մնալ, կարոտել)

2. Փակագծում տրվածներից ընտրել նախադասությանը համապատասխան բառը և ընդգծել:

ա) Բնավորության այդ լավ գծերը նա (ժառանգել էր, ժառանգություն էր ստացել) ծնողներից:
բ) (Հրատարակության, հրատարակչության) մեղքով գրքում կան բազմաթիվ վրիպակներ:

3. Տեղադրել բաց թողնված տառերը և կետադրել:

Դատավորը դիմեց անգղ՝ Ուշինարային․
—Քաղցը վաղուց ընկճել է ինձ, և մեծ հանցանք է քաղցածի ձեռքից պատառ խլելը: Հետ տուր աղավնին:
—Այս անօգնական մահի սարսուռով՝ դողդողջուն թռչունն իմ պաշտպանությանը դիմեց,— առարկեց Ուշինարան,— իմ առաջին պարտքը ինձ հավատացող արարածին պաշտպանելն է:

4. Փոխակերպել ուղղակի խոսքը՝ դարձնելով անուղղակի:
– Մենք պատահմամբ ենք ողջ մնացել, պարո՛ն, – ասաց երիտասարդը և ապա ավելացրեց, – այս ամենի մասին հավանաբար մարդիկ ձեզ կպատմեն:
– Ե՞րբ ես ավարտելու աշխատանքդ, – բարկացավ վրաս տնօրենը և կիսաձայն ավելացրեց, – իմ համբերությունն էլ սահման ունի:

Իրենք պատահմամբ են ողջ մնացել, ասաց երիտասարդը պարոնին և ավելացրեց, որ այդ ամենի մասին հավանաբար մարդիկ նրան կպատմեն։
Տնօրենը բարկացած ասաց, թե նա երբ է ավարտելու աշխատանքը, և կիսաձայն ավելացրեց, որ իր համբերությունն էլ սահման ունի։

    5. Ընդգծել ածականի գերադրական աստիճանի օրինակները.
    թեթևագույն, ծղոտագույն, վարդագույն, առավելագույն, մոխրագույն, ազնվագույն, ժանգագույն, հազարագույն, լավագույն, գերագույն:

    6.Սյունակներում առանձնացնել որակական և հարաբերական ածականները.  

    արևելյան, ջանասեր, բարձր, լեռնային, մարդկային, գեղեցիկ, լուսեղեն, օդային, հմուտ, կույր, հավասար, ձրի, հղի, ճաղատ, մերկ, տկլոր, օժանդակ:

    Որակական-ջանասեր, բարձր, գեղեցիկ, հմուտ, կույր, հավասար, ձրի, հղի, ճաղատ, մերկ, տկլոր, օժանդակ
    Հարաբերական-արևելյան, լեռնային, մարդկային, լուսեղեն, օդային

    7. Ո՞ր նախադասության մեջ հատուկ անվան գրության սխալ կա․

    1․ Մխիթար Հերացին գիտական և բժշկական գործունեություն է ծավալել կաթողիկոսանիստ Հռոմկլա ամրոցում։

    2․ Մեր պատկերասրահում է գտնվում Հովհաննես Այվազովսկու «Նոյն իջնում է Արարատից» կտավը։

    3․Երուսաղեմի մատենադարանում են գտնվում հայկական ձեռագիր շատ մատյաններ։

    4․ Մեծ Հայքի նշանավոր նահանգներից է փոքր (Փոքր) Սյունիքը կամ Արցախը։


    8. Ընդգծել այն բառերը, որոնք գրվում են մեծատառով

     ա/ ԲՈԼՈՐ ՀԱՅ ՄԱՆՈՒԿՆԵՐԸ ՍԻՐՈՒՄ ԵՆ ՄԵԾ ԳՐՈՂ ՀՈՎՀԱՆՆԵՍ ԹՈՒՄԱՆՅԱՆԻ ՀԵՔԻԱԹՆԵՐԸ՝ «ՉԱԽՉԱԽ ԹԱԳԱՎՈՐ», «ՔԱՋ ՆԱԶԱՐԸ» ԵՎ ԱՅԼՆ:
    բ/ ՓԱՅՏԱԿԱՐԱՆԸ ՄԵԾ ՀԱՅՔԻ ՏԱՍՆՄԵԿԵՐՈՐԴ ՆԱՀԱՆԳՆ ԷՐ ԿՈՒՐ ԵՎ ԵՐԱՍԽ ԳԵՏԵՐԻ ՍՏՈՐԻՆ ՀՈՍԱՆՔԻ ՇՐՋԱՆՈՒՄ:
    գ/ ՄԻՋՆԱԴԱՐԻ ՀԱՅ ԻՄԱՍՏԱՍԵՐ ԳՐԻԳՈՐ ՏԱԹԵՎԱՑԻՆ ԾՆՎԵԼ Է ՎԱՅՈՑ ՁՈՐՈՒՄ, ԱՇԱԿԵՐՏԵԼ Է ԿԱՐԿԱՌՈՒՆ ԳԻՏՆԱԿԱՆ, ՈՒՍՈՒՑՉԱՊԵՏ ՀՈՎՀԱՆ ՈՐՈՏՆԵՑՈՒՆ:
     դ/ ՀԻՆԱՎՈՒՐՑ ՀԻՇԱՏԱԿՆԵՐՈՎ ՀԱՅՏՆԻ ԱՂԹԱՄԱՐ ԿՂԶԻՆ ՏԱՐԱԾՎՈՒՄ Է ՎԱՆԱ ԼՃԻ ՀԱՐԱՎԱՐԵՎԵԼՅԱՆ ՄԱՍՈՒՄ, ՆՐԱ ԴԻՄԱՑ ՀԱՅԿԱԿԱՆ ՏԱՎՐՈՍ ԼԵՌՆԱՇՂԹԱՅԻ ՄԱՍ ԿԱԶՄՈՂ ԿԱՊՈՒՏԿՈՂ ԼԵՌՆ Է:
    ե/ ԳՐԻԳՈՐ ԶՈՀՐԱՊԸ ԿԱՆԳ ԱՌԱՎ ԳՐԱՍԵՂԱՆԻ ՄՈՏ ԵՎ ՀԱՅԱՑՔՆ ՈՒՂՂԵՑ ԷԴԳԱՐ ՇԱՀԻՆԻ «ՓԱՐԻԶՈՒՀԻՆ ԿԱՌՔՈՒՄ» ՆԿԱՐԻՆ ԵՎ ՍԿՍԵՑ ԽՈՐՀԵԼ ՀԱՅԱՍՏԱՆԻ ՃԱԿԱՏԱԳՐԻ ՄԱՍԻՆ:

    9․ Յուրաքանչյուրի դիմաց գրեցեք հնչյունափոխված բաղադրիչի անհնչյունափոխ ձևը: 

    ուղեծիր-ուղիղ
    որդյակ-որդի
    հուսավառ-հույս
    բքախեղդ-բուք
    սրընթաց-սուր
    նրբերշիկ-նուրբ
    լրատու-լուր
    արնագույն-արյուն
    երկնային-երկինք
    հուզառատ-հույզ
    մտամոլոր-միտ

    10. Տրված բարդ բառերի առաջին արմատները փոխելով ստացիր նոր բարդ բառեր: 
    հացատուն-հյուրատուն
    քինախնդիր-բծախնդիր
    ոսկեպատ-
    հողածին-մարդածին
    փառամոլ-խաղամոլ
    կենսագիր-գրագիր
    զբոսանավ-շոգենավ
    ծովագնաց-մարդագնաց

    11. Տրված բարդ բառերի վերջին արմատները փոխելով ստացիր նոր բառեր: 
    Հեռախոս-խոս
    հանրածանոթ-ծանոթ
    քարապատ-պատ
    երկրագունդ-գունդ
    մտահոգ-հոգ
    ծովակալ-կալ
    բարենպաստ-նպաստ
    դեղնակտուց-կտուց

    Posted in ENGLISH 10, EXERCISE

    Words to learn this week: Unit 18

    Tragedy-ողբերգություն
    Pedestrian-հետիոտն
    Glance-հայացք
    Budget-բյուջե
    Nimble-ճարպիկ
    Manipulate-մանիպուլացնել
    Reckless-անզգույշ
    Horrid-սարսափելի
    Rave-կատաղել
    Economical-խնայողական
    Lubricate-յուղել
    Ingenious-հանճարեղ

    Continue reading “Words to learn this week: Unit 18”
    Posted in ՊԱՏՄՈՒԹՅՈՒՆ 10

    Թեման՝ «Բագրատունիների թագավորություն․ անկախության վերականգնումը և ամրապնդումը»

    Ծանոթացե՛ք հետևյալ թեմային՝ «Բագրատունիների թագավորություն․ անկախության վերականգնումը և ամրապնդումը»

    Պատասխանե՛ք հետևյալ հարցերին՝

    • Որո՞նք էին Հայոց թագավորության վերականգման արտաքին և ներքին նախադրյալները։
    Continue reading “Թեման՝ «Բագրատունիների թագավորություն․ անկախության վերականգնումը և ամրապնդումը»”
    Posted in ԿԵՆՍԱԲԱՆՈՒԹՅՈՒՆ 10

    Զգայարաններ և վերլուծիչներ

    Զգայարանները մարդու մարմնի այն օրգաններն են, որոնց միջոցով մարդը ճանաչում է շրջապատող աշխարհը։ Դրանց միջոցով մենք տեսնում ենք, լսում ենք, զգում ենք հոտն ու համը և շոշափում ենք տարբեր առարկաներ։ Մարդու հիմնական զգայարաններն են աչքերը, ականջները, քիթը, լեզուն և մաշկը։

    Վերլուծիչները նյարդային համակարգի համակարգ են, որոնք օգնում են ստացված տեղեկությունը հասկանալ։ Վերլուծիչը բաղկացած է երեք մասից՝ ընդունող մասից (զգայարան), նյարդային ուղիներից և ուղեղային կենտրոնից։ Զգայարանը ընդունում է արտաքին ազդակը, նյարդերը այն փոխանցում են դեպի ուղեղ, իսկ ուղեղը վերլուծում է և հասկանում ստացված տեղեկությունը։

    Այսպիսով, զգայարանները ընդունում են տեղեկությունը շրջապատից, իսկ վերլուծիչները օգնում են այն մշակել և հասկանալ։

    Posted in ՀԱՍԱՐԱԿԱԳԻՏՈՒԹՅՈՒՆ 10

    Թեման՝ Հասարակագիտական քննարկումներ Մերձավոր Արևելքի վերջին պատերազմի շուրջ

    Թեման՝ Հասարակագիտական քննարկումներ Մերձավոր Արևելքի վերջին պատերազմի շուրջ

    Քննարկման հարցեր՝

    Ինչպիսի՞ պատճառներ կարող են պետություններին հասցնել ռազմական բախման։

    Continue reading “Թեման՝ Հասարակագիտական քննարկումներ Մերձավոր Արևելքի վերջին պատերազմի շուրջ”
    Posted in ԿԵՆՍԱԲԱՆՈՒԹՅՈՒՆ 10

    Օրգանիզմի կենսագործունեության կարգավորումը

    Մարդու օրգանիզմում մշտապես տեղի են ունենում տարբեր գործընթացներ՝ շնչառություն, արյան շրջանառություն, շարժում, մարսողություն և այլն։ Դրանք կարգավորվում են հատուկ մեխանիզմներով, որոնք պահպանում են օրգանիզմի ներքին միջավայրի հարաբերական կայունությունը՝ հոմեոստազը։

    Կարգավորումը լինում է երեք տեսակի՝ հումորալ, նյարդային և նյարդահումորալ։
    Հումորալ կարգավորումը կատարվում է հորմոնների միջոցով, որոնք արտադրվում են ներզատական գեղձերի կողմից և արյան ու ավշի միջոցով ազդում տարբեր օրգանների վրա։
    Նյարդային կարգավորումը ավելի արագ և ճշգրիտ է․ այն իրականացվում է ռեֆլեքսների միջոցով։ Ռեֆլեքսը օրգանիզմի պատասխան ռեակցիան է գրգիռներին, որը կատարվում է նյարդային համակարգի միջոցով։

    Նյարդահումորալ կարգավորումը նյարդային և հումորալ կարգավորումների համատեղ աշխատանքն է․ նյարդային համակարգը ազդում է գեղձերի վրա, իսկ հորմոնները՝ նյարդային համակարգի վրա։ Դրանց հիմքում ընկած է ինքնակարգավորման սկզբունքը։

    Posted in ՀԱՆՐԱՀԱՇԻՎ 10

    Թեման` Հավասարումներով լուծվող խնդիրներ

    Թեմա` Հավասարումներով լուծվող խնդիրներ

    Խնդրի անհայտ մեծություններից մեկը նշանակելով մի տառով՝ ըստ խնդրի պայմանի, կազմեք հավասարում և լուծեք այն

    1.Գտեք թվերը,եթե

    Continue reading “Թեման` Հավասարումներով լուծվող խնդիրներ”
    Posted in ՀԱՅՈՑ ԼԵԶՈՒ 10

    Գործնական աշխատանք

    1․ Ո՞ր շարքում է բաց թողնված միևնույն տառը:

    1. կ-կել, հե-կլտալ, պախուր-, կո-կել
    2. որ-ատունկ, խր-ին, խոր-ություն, թփու
    3. ճո-փյուն, տա-տուկ, գո-տրիկ, պ-պջակ – ղ
    4․ կ-թնել, այլատա-, տա-ատեսակ, տա-ագիր

    Continue reading “Գործնական աշխատանք”